← Về VietFont

Bản quyền & pháp lý

Việt hoá một font không làm bạn thành chủ sở hữu nó. Trang này nói rõ bạn được làm gì và không được làm gì với file font nhận về.

Font của bạn không đi đâu cả

VietFont chạy hoàn toàn trong trình duyệt. File font bạn thả vào không hề được gửi lên máy chủ nào — không của chúng tôi, không của ai khác. Chúng tôi không lưu, không xem, không có bản sao nào. Đóng tab là mất sạch.

Bản quyền vẫn thuộc về nhà thiết kế gốc

Công cụ này chỉ thêm ký tự có dấu vào một font đã có. Toàn bộ hình chữ, độ dày nét, tỉ lệ, nhịp chữ — thứ làm nên giá trị của font — vẫn là công của người thiết kế ra nó. Ngay cả các dấu mới cũng được cắt ra từ chính nét của họ.

Về mặt pháp lý, file bạn nhận về là một bản phái sinh. Nó kế thừa mọi ràng buộc của font gốc. VietFont không giữ quyền gì với file đó và cũng không cấp cho bạn quyền nào mà font gốc không cho.

Dùng riêng thì thoải mái, phân phối lại mới cần cẩn thận

Cài vào máy mình, dùng cho việc của mình — hầu như giấy phép nào cũng cho phép, và cũng không ai biết. Rắc rối chỉ bắt đầu khi bạn đưa file font cho người khác: gửi đồng nghiệp, đăng lên mạng, bán, hay nhúng vào một sản phẩm rồi phát hành.

Bốn loại giấy phép thường gặp

Font mã nguồn mở — SIL OFLthường được

Cho phép sửa và phát hành lại, nhưng kèm điều kiện: bản sửa cũng phải theo OFL, không được bán riêng file font, và nếu font có “Reserved Font Name” thì bạn bắt buộc phải đổi tên — xem mục dưới.

Font thương mại có EULAthường KHÔNG

Phần lớn giấy phép font trả tiền cấm sửa đổi hoặc bắt xin phép trước. Một số cho sửa để dùng nội bộ nhưng cấm phát hành lại. Phải đọc đúng EULA của font đó, không suy từ font khác ra.

Font cài sẵn theo hệ điều hànhgần như chắc chắn KHÔNG

Font đi kèm macOS, Windows hay bộ Office thường chỉ được cấp quyền dùng trên chính hệ thống đó. Sửa rồi đem cho người khác là vượt quá giấy phép, kể cả khi bạn đã mua máy hay mua Office.

Font “miễn phí” tải trên mạngphải kiểm

“Free” rất hay có nghĩa là miễn phí cho mục đích cá nhân, còn dùng thương mại hoặc sửa đổi thì phải mua. Tìm file LICENSE, OFL.txt hay readme đi kèm bản tải về; không có thì hỏi thẳng tác giả.

VietFont có đổi tên font, nhưng chỉ thêm hậu tố

File xuất ra mang tên họ font gốc cộng thêm “VN” — ví dụ “Rubik” thành “Rubik VN” — nên nó không lẫn với bản chính chủ đã cài trên máy bạn. Thông tin bản quyền, tên nhà thiết kế và giấy phép bên trong file thì giữ nguyên.

Nhiều giấy phép — đặc biệt là OFL với “Reserved Font Name” — bắt buộc bản sửa phải mang tên khác. Hậu tố “VN” thường là đủ, nhưng nếu tên gốc nằm trong danh sách Reserved Font Name thì bạn vẫn phải đổi hẳn tên khác trước khi phát hành lại. Đọc kỹ mục đó trong giấy phép của font.

Nên làm gì cho chắc

Tìm và đọc giấy phép của font gốc trước khi đưa file cho ai.
Không rõ thì hỏi thẳng nhà thiết kế — phần lớn họ trả lời, và nhiều người sẵn sàng cho phép khi biết bạn Việt hoá để dùng.
Cần font cho dự án thương mại mà không muốn phiền phức: chọn font OFL ngay từ đầu.
Có phát hành lại thì đổi tên font và ghi rõ nguồn gốc bản gốc.

Trách nhiệm thuộc về bạn

VietFont là công cụ, giống như một phần mềm sửa ảnh. Chúng tôi không kiểm tra được bạn thả font gì vào, cũng không thể biết bạn có quyền sửa nó hay không — và như đã nói ở trên, chúng tôi không nhìn thấy file của bạn. Việc bảo đảm mình có quyền sửa và có quyền phân phối là trách nhiệm của người dùng.

Trang này đếm gì

Chân trang có hai con số: lượt ghé và số font đã Việt hoá và tải về. Chúng được đếm ngay trên máy chủ của trang này, không qua dịch vụ thống kê nào của bên thứ ba.

Không cookie, không địa chỉ IP, không dấu vân tay trình duyệt. Chỉ có đúng hai con số cộng dồn, không gắn với ai cả.
Để khỏi đếm trùng khi bạn nạp lại trang, máy bạn ghi nhớ một mốc thời gian trong localStorage và giữ trong sáu tiếng. Mốc đó nằm trong máy bạn, không gửi đi đâu.
Số font tải về đếm đúng lúc tệp rời khỏi trang. Tải cả bộ bốn kiểu chữ thì tính là bốn.
Chặn thống kê hay tắt localStorage cũng không sao — dòng số chỉ đơn giản là không hiện, còn công cụ chạy y nguyên.

Nói cho rõ, vì cả trang này dựa trên một lời hứa: font của bạn không rời khỏi máy bạn. Bộ đếm không đụng tới tệp font, không biết bạn nạp font gì, tên gì, của ai. Nó chỉ biết có thêm một lượt.

Chất liệu dùng trong trang này

Màn mở đầu có tranh, nhạc và vài tiếng động. Nguồn gốc và giấy phép:

Toàn bộ tranh — cảnh phố ông đồ, bốn cảnh dẫn vào ứng dụng, ông đồ, chó Vàng, cái quạt: đều của Ezer Studio. Không lấy từ kho ảnh nào.
Nhạc nền “Gold Thread Horizon” — của chính tác giả trang này, đã cắt thành vòng lặp 8 ô nhịp ở 89,1 BPM (21,55 giây). Bản gốc dài 30,77 giây và không tròn ô nhịp, nên phải dò phách mạnh rồi mới cắt — cắt theo giây thì vòng lặp lệch nhịp ngay.
Tiếng chó sủa — “Ladrido perro”, lấy từ Wikimedia Commons, giấy phép CC0 (hiến vào phạm vi công cộng, dùng thoải mái kể cả thương mại, không bắt ghi công).
Tiếng gõ khi rê chuột — tick_001 trong gói Interface Sounds của Kenney, cũng CC0.
Tiếng quạt — của Ezer Studio, tệp quat.mp3 dài 0,42 giây, phát mỗi lần ai quạt cho chó Vàng.
Tiếng chó rên khoan khoái — “Dog Whining B9” của planethank, Freesound, CC0.
Tiếng chuông — “SingingBowl1” của BambooBeast, lấy từ Wikimedia Commons, phạm vi công cộng. Bản gốc chỉ còn phần ngân tắt dần, không có cú gõ; đem đảo ngược lại thì thành tiếng dâng lên, dùng cho lúc phóng vào tờ giấy. Cùng một bản thu lo cả hai đầu.
Tiếng mài mực — “Grinding cobblestone” của cabled_mess, Freesound, CC0. Bản thu đá cuội mài trên đá, dài 86 giây; lấy đúng hai giây ở phút 0:37 — chỗ có hai cú kéo liền nhau, hai đầu đều rơi vào khoảng lặng nên nối vòng không nghe thấy mối.
Tiếng dâng lên ở cảnh mở đầu — “Riser Hit sfx 067” của AudioPapkin, Freesound, CC0. Bản gốc dâng 2,5 giây rồi tắt trong sáu giây; lấy 0,8 giây dâng cuối, cắt lùi đúng bằng quãng thời gian từ lúc bấm tới lúc mặt ông đồ hiện ra, để tiếng tới đỉnh trùng khít với hình.
Tiếng chấm mực — “water pour” của Alexbuk, Freesound, CC0. Bản thu 35 giây gồm 22 cú rời rạc; ghép ba cú ở giây 9, 12 và 12,3 thành một — cú quét dài rồi hai cú gạt nhanh, đúng dáng quét cọ vào nghiên rồi gạt cho ráo.
Tiếng giấy — “2. browsing papers” của 16GPanskaVechet_Lukas, Freesound, CC0. Bản thu 21 giây là tiếng lật giấy đều đều; lấy cú ở giây 11,5 — chỗ tác giả rút một tờ ra khỏi tập.
Tiếng gió lúc chuyển cảnh — dựng bằng mã, không đi tải. Gió rít và cọ xát bản chất là nhiễu cho qua bộ lọc, nên tổng hợp không phải bắt chước cho giống — nó đúng là cách thứ âm thanh đó hình thành. Va chạm thì ngược lại, phải dùng bản thu.
Bóng người qua lại — vẽ bằng SVG trong chính mã nguồn trang này, không lấy từ đâu.
Font giao diện “Be Vietnam Pro” — của Be Digital Agency, giấy phép SIL Open Font License, nạp qua Google Fonts.
Pyodide — bộ chạy Python trong trình duyệt, chính là thứ xử lý font cho bạn ngay tại máy. Giấy phép Mozilla Public License 2.0.

CC0 không đòi ghi công, nhưng ghi vẫn hơn: người ta bỏ công thu rồi cho không, ít nhất cũng nên biết tên. Toàn bộ đều là CC0 hoặc phạm vi công cộng, không cái nào ràng buộc gì.